Cứ vào vụ, nhiều hộ nông dân ở Quảng Bình lại phải
tính chuyện chạy đôn, chạy đáo tìm người làm do thiếu nguồn lao động.
Chị Nguyễn Thị Huế (thôn Trung Quán - xã Duy Ninh) cho hay: “Nhà có mẫu
ruộng nên cũng không phải cần nhiều người làm, chồng tôi đi làm thêm ở
miền Nam nhắn ở nhà mẹ con lo lắng đi, anh gửi tiền về trả công người
gặt. Rứa thôi mà người gặt thuê cũng khó tìm lắm. Mỗi ngày tiền công đã
sáu, bảy chục ngàn cộng thêm bữa ăn nữa. Khi tính ra, công thuê gặt có
khi nhiều hơn cả tiền phân lân, đạm...”.
Cú đột phá đầu tiên cho việc đưa cơ giới hóa về đồng
có lẽ thuộc về công của nông dân Lê Văn Bổn (thôn Trung Quán). Thấy
báo, truyền hình nói về máy gặt đập liên hoàn là ông mê như thuở tuổi
đôi mươi đi tán gái làng bên. Chiều chiều, ông đi quanh xóm, điểm qua
mấy tay có "chút màu mè" để vận động hùn vốn “làm ăn lớn” - như lời ông
nói với mọi người. Ban đầu, chẳng ai chịu nghe. Ba đời, bảy kiếp có ai
“vác” máy về gặt ở vùng thôn nghèo quắn đít này. Thậm chí có người còn
ngọt nhạt: “Ôi dào, chung chạ ra bậy bạ liền mà coi...”.
Không “sờn lòng”, ông lại vận động hành lang là các
bà vợ. Rốt cuộc, có 2 ông nông dân được vợ hậu thuẫn là Lê Văn Cường và
Trần Văn Phúc đồng ý chung vốn. Cả ba ông vay mượn, dốc hết tài sản và
hăm hở mang số tiền “lớn chưa từng có” đánh một quả máy gặt đập liên
hợp với giá trị 190 triệu đồng. Ông Bổn cho hay: Máy gặt đập liên hợp
có thể vận hành trên ruộng nước. Về nguyên lí làm việc, khi máy đi vào
thảm lúa, mũi rẽ sẽ phân định phần lúa được cắt và chưa cắt. Guồng gặt
có nhiệm vụ dựng và giữ lúa cho dao cắt, sau đó hất lúa đã cắt vào vít
tải chuyền gặt. Lúa được vít tải gom vào băng chuyền nghiêng và chuyển
lên trống đập. Qua trống đập, rơm được hất thải ra ngoài qua cửa thải
rơm. Hỗn hợp gồm hạt lúa, gié lúa gãy và các tạp chất khác lọt qua máng
ống đập, rơi xuống và chuyển động trên bề mặt sàn làm sạch xơ rồi đến
sàng làm sạch tinh.
Ông
Hoàng Minh Thông, Phó Chủ tịch xã Duy Ninh cho biết: Toàn xã có tổng
diện tích đất sản xuất nông nghiệp 540 ha, trong đó vụ hè thu 190 ha và
vụ đông xuân 350 ha. Riêng vụ hè thu năm 2009, trên 60% diện tích lúa
của bà con xã Duy Ninh đã được thu hoạch bằng máy gặt đập liên hợp.
Theo
tính toán của bà con nông dân, nếu gặt bằng tay, một sào lúa có tổng
chi phí từ 130.000đ đến 150.000đ và phải mất trọn 1 ngày nếu thuê 2 lao
động. Trong khi đó thuê máy gặt đập trọn gói 100.000/sào, thời gian
hoàn thành chỉ trong 10 phút, người nông dân lợi rất nhiều.
Qua
2 lớp sàng các tạp chất nhẹ được quạt gió thổi bay ra ngoài, hạt lúa
sạch (lúa thành phẩm) rơi xuống vít tải lúa sạch và được chuyển đến
vùng hứng lúa. Một phần hỗn hợp ở trên chưa được phân ly hết sẽ được
rơi xuống vít tải lúa lửng và được chuyển lên sàng làm sạch sơ. “Giản
đơn hè, rứa mà mãi tới chừ mình mới được làm chủ nó...”. Thời điểm mua
máy về (tháng 4 năm 2009) cũng là vào vụ mùa thu hoạch lúa đông xuân
2009. Ngoài việc sử dụng thu hoạch diện tích lúa trong ba gia đình, cả
3 ông lên lịch đi “phục vụ” bà con trong xã. Trong "thương vụ” đầu
tiên, sau khi trừ đi chi phí, chiếc máy gặt “hái” về được trên 50 triệu
đồng. Kế đó, vụ hè thu kiếm thêm được cũng gần ngần đó nữa.
Ông Bổn hể hả nói vui với hai ông “đồng sở hữu”:
“Hề, cứ như ri là hai vụ tới coi như hoàn cho mấy mụ vợ hết vốn bỏ ra.
Sau đó ta làm cái lễ nhỏ để mừng cho thành quả cách mạng khoa học kỹ
thuật...”. Ông Trần Văn Phúc hấp háy mắt vui: “Bác nói cứ như nghe trên
ti vi hè. Khấn khởi vừa thôi, cuối vụ lo mà lau chùi, dầu mỡ cho đàng
hoàng để nó nghỉ ngơi đúng tầm chứ không lơ mơ được mô...”.
Từ mô hình máy gặt của nhóm ông Bổn, anh Nguyễn Văn
Như (thôn Hiển Vinh) tìm hiểu kỹ và quyết định đầu tư mua máy gặt đập
liên hợp với giá trị 225 triệu đồng từ Cty Cổ phần Cơ khí An Giang. Máy
gặt đập kí hiệu GD 2.0 của anh có công suất hoạt động từ 3.000 – 4.000
m2/giờ, lưỡi cắt với chiều rộng 2m. Máy đưa về kịp dịp thu hoạch vụ hè
thu, anh Như “ra quân” đưa máy đến các địa phương lân cận để giúp bà
con hoàn thành mùa vụ sớm hơn. Máy đã gặt giúp bà con thu được khoảng
20 ha lúa, cho thu nhập 40 triệu đồng. Không những giúp bà con giải
quyết nỗi lo về nguồn nhân lực, máy gặt đập liên hoàn còn rút ngắn thời
gian thu hoạch lúa, giúp bà con tranh thủ được thời tiết để phơi lúa
ngay trong ngày.
Thấy được nhiều cái lợi của máy gặt đập liên hợp,
nhiều hộ dân khác trong xã đã quyết định đầu tư. Đến nay, trên địa bàn
xã đã có 5 máy gặt đập với tổng giá trị trên 1 tỷ đồng. Sở dĩ nông dân
Duy Ninh nhanh và nhạy trong việc mua sắm máy gặt đập như vậy là nhờ
nguồn vốn vay ưu đãi từ chương trình hỗ trợ lãi suất của Chính phủ.