Đầu những năm 90 sau khi rời quân ngũ, ông Sự chọn xứ Lạng làm quê hương thứ hai để lập nghiệp. Như nhiều người dân Chi Lăng khác, ông Sự nhờ vào cây na để xây dựng kinh tế gia đình.

Đất Chi Lăng có địa thế hiểm yếu với nhiều dãy núi đá vôi trùng trùng điệp điệp nhưng lại là cái nôi để phát triển cây na. Người Chi Lăng đã tận dụng từng hốc đất trên dãy núi đá hiểm trở để gieo mầm cây na và loại quả nhiều mắt đã không phụ công người vun trồng.

Ông Sự lắp ghép cánh tay nối dài …

Na Chi Lăng đã trở thành loại cây chủ lực của vùng đất đá hiểm trở Chi Lăng. Thu nhập từ na giúp nhiều hộ nông dân đổi đời và biến vùng núi khô cằn thành nơi “hái ra vàng”. Thế nhưng, mỗi mùa thu hoạch người nông dân lại phải đánh đu với tính mạng của mình trên những vách núi đá. Sự nguy hiểm tỉ lệ thuận với độ cao của cây na. Chuyện người hái na bị ngã què chân, gãy tay hay sứt đầu mẻ trán đã trở thành chuyện thường mỗi mùa quả chín.

… và hái quả rất ngọt

Gia đình ông nông dân Nguyễn Đức Sự cũng từng rơi vào hoàn cảnh đó. Ông Sự kể: “Vợ tôi đã vài lần phải sứt mẻ mình mẩy vì với cao để hái na. Ngã trên đất bằng còn đỡ chứ ngã trên núi chỉ có nước bị thương thôi”.

Từ đó, ông mày mò chế tạo một cây gậy hái những quả na ở cao, ở xa tầm với. Bắt đầu bằng những khung xe đạp cũ từ năm 2002, cộng thêm chút nghề cơ khí đã từng học được trước khi tham gia quân ngũ của ông Sự, cánh tay hái đa năng dần hình thành vóc dáng. “Cánh tay” nối dài do ông Sự chế tạo dạng ống, khi gọn dài chừng 1,6m, kéo dài ra hết cỡ lên đến 2,5m, phía đầu ống có lưới để hứng na, có bộ phận kéo cắt điều khiển bằng dây thông qua một ròng rọc nhỏ.

Định dạng xong “khung xương”, ông Sự lại lặn lội xuống Đông Anh (Hà Nội) để đặt làm phôi hoàn chỉnh cho “cánh tay” nối dài. Tay hái đa năng làm bằng inox, dễ dàng thu gọn, kéo dài và cắt rất ngọt đến nay đã được người dân ở Chi Lăng sử dụng rộng rãi, hạn chế đáng kể tình trạng tai nạn ngã núi vào mùa na.

Năm 2009, ông Sự được Hội cơ khí nông nghiệp Việt Nam trao tặng bằng khen đã có sáng kiến cải tiến máy nông nghiệp. Ông cũng vinh dự nhận Cup vàng nông nghiệp nhờ sáng kiến này. Chưa dừng lại ở tay hái đa năng, ông Sự hiện đang là Phó Chủ tịch Hội nông dân xã Quang Lang và luôn tích cực trong việc ứng dụng những tiến bộ mới vào trồng trọt, chăn nuôi ở địa phương.

Minh Yến