Hàng trăm hecta rừng đước thuộc Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển bỗng dưng chết đứng do bị khô nước

Một góc cánh rừng bị bí nước đang “chết đứng”. (Ảnh chụp tại Tiểu khu 130 thuộc Phân trường Tam Giang 3, sáng 8-10) Ảnh: HUỲNH LỘC

Năm 2007, tỉnh Cà Mau quy hoạch lại hiện trạng quản lý và sử dụng đất lâm nghiệp với tổng diện tích hơn 168 ngàn hecta. Trong đó, rừng đặc dụng gần 24,6 ngàn hecta, rừng phòng hộ ven biển khoảng 40 ngàn hecta và rừng sản xuất hơn 103,4 ngàn hecta, bao gồm cả rừng đước Năm Căn và rừng tràm U Minh Hạ.

>> Kinh doanh hay phát canh thu tô rừng đước?
>> Đặc quyền trong quản lý rừng Cà Mau

Tỉnh này đã thành lập Công ty Lâm nghiệp U Minh để quản lý rừng tràm từ việc sát nhập các lâm ngư trường U Minh. Khu vực rừng đước của bốn công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển, Tam Giang 3, Lâm trường184 và 13-12 được sát nhập thành Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển.

Tỉa thưa cây chính phẩm

Ngày 7-10, PV đến Phân trường Tam Giang 3. Ngay tại quán cà phê cạnh “Lâm trường bộ”, một phụ nữ “cò cây” săn đón: “Anh muốn mua cây phải không? Có kẹt gì em giúp!”. Tôi nói muốn tìm mua đòn tay hay cột đước hoặc than đước cũng được. Chị này nói: “Đòn tay thì có chứ cột đước làm gì còn cây lớn. Muốn đòn tay anh phải về Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển mua phiếu. Mỗi phiếu một ghe khoảng 100 m3, chi năm triệu đồng. Giá cây 890 ngàn đồng/m3, thanh toán tại công ty. Khi đến nhận gỗ tại tiểu khu, anh chi thêm 220 ngàn đồng/m3, công khai thác. Phiếu 100 khối nhưng em sẽ giúp ông anh nhận 130 khối. 30 khối ngoài phiếu được tính giá khác nhưng ông anh phải chịu tiền “nộp bãi”...”.

Khi PV hỏi mua củi đước, chị nói ngay: “Củi đước là cây khô, tính bằng stere, hiện đang khai thác, chưa có hàng”. Khi tôi bảo muốn xem quy cách củi đước, chị bảo: “Đang khai thác rầm rầm mấy chục hecta ở Tiểu khu 130, toàn cây bị chết khô, anh vô đó mà coi”.

PV đến vàm Nhà Luận đổ ra sông Đầm Chim (xã Tam Giang, huyện Năm Căn), nơi Tiểu khu 130 đặt trụ sở. Những đống cây đước suôn óng nhìn mút tầm mắt chất giăng giăng, đầy ắp la liệt bên cạnh trụ sở tiểu khu vừa được “tỉa thưa” từ những phần đất vuông nuôi tôm giao khoán. Nói là “tỉa thưa” cho rừng phát triển nhưng những đống cây toàn một loại cây chính phẩm, độ lớn rất đồng đều, dài cùng cỡ 4,5 m.

Có dấu hiệu đước bị bức tử

Tại Tiểu khu 130, nhiều khoảnh rừng cây đước trưởng thành đã bị “chết đứng”. Cách trụ sở Tiểu khu 130 không xa là khu vực khai thác củi với tiếng máy cưa rít vang rừng. Điểm khai thác củi đước rộng khoảng 20 hecta với những cây đước chết đứng như thế

Tôi hỏi một thợ rừng vì sao cây đước bị chết, ông này trả lời: “Vậy mà cũng hỏi? Bí nước thì đước chết chứ sao!”. Họ cho biết cánh rừng chết nằm trong phần đất nhận khoán 25 hecta của ông Huỳnh An Hòa thuộc ấp Nhà Luận, xã Tam Giang, huyện Năm Căn. Ông Hòa nhận khoán phần đất này của Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển, mỗi năm nộp 20 triệu đồng.

Những đống cây đước chính phẩm vừa được “tỉa thưa” được tập kết chờ lên ghe. (Ảnh chụp tại Tiểu khu 130 thuộc Phân trường Tam Giang 3 của Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển ngày 7-10) Ảnh: HUỲNH LỘC

Khi tôi hỏi nguyên nhân rừng chết hàng loạt với diện tích lớn có phải là do người nhận khoán đất nuôi tôm bí nước, một thợ rừng nói: “Làm sao dám chú, người nhận khoán đất nuôi tôm để mất một cây đước là bị Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển phạt 100 ngàn đồng và có khi còn bị thu hồi đất dù đã đóng đủ tiền nộp khoán!”. Theo đó, việc bí nước hay xổ nước vào đất trồng rừng Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển mới có quyền thực hiện.

Công ty Lâm nghiệp Ngọc Hiển hiện giao khoán cho hàng ngàn hộ dân trên khắp diện tích đất lâm phần theo hình thức phát canh thu tô một triệu đồng mỗi hecta, thời gian giao khoán năm năm. Sau thời gian này, khi rừng khép tán thì phải giảm mức thu tiền khoán đất, nếu rừng chưa khép tán thì mức khoán vẫn giữ nguyên. Một người thợ rừng bức xúc: “Đối với rừng đước, công ty lâm nghiệp toàn quyền sanh sát. Bí nước diệt rừng vừa tận thu được củi đước, vừa có thêm đất giao khoán để thu được tiền khoán đất mà không bị tội tình gì thì thử hỏi dại gì không làm!”.

Có phải chăng vì vậy mà ở Tiểu khu 130 có nhiều cánh rừng bị bức tử?

(Nguồn: Pháp luật Thành phố)